Türkiye'de e-Ticaret Çağı: 2025 Hacmi 4,6 Trilyon Liraya Koştu
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye’nin e-ticaret hacminin 2025 yılında bir önceki yıla göre %52,2 artarak 4 trilyon 567 milyar liraya ulaştığını açıkladı. Dolar bazında 115,5 milyar dolara tekabül eden bu rakam, Türkiye'nin küresel dijital pazardaki gücünü perçinledi.
Ekonominin Yeni Lokomotifi: Verilerle e-Ticaret
-
Ticaretteki Pay: e-Ticaretin toplam ticaret içindeki payı %19,5’e yükseldi.
-
Milli Gelire Katkı: sektörün GSYH içindeki payı %6,9 olarak gerçekleşti.
-
İşletme Sayısı: e-Ticaret yapan işletme sayısı 2025'te 634 bine ulaştı. Bu işletmelerin %75’ini şahıs işletmeleri oluşturarak esnafın dijitalleşme hızını ortaya koydu.
Sektörel Dağılım: Lider Yemek, Harcamada Giyim
-
İşletme Sayısına Göre: e-Ticaret yapan işletmelerin %20,3’ü yemek, %14’ü giyim ve %12’si elektronik sektöründe faaliyet gösteriyor.
-
Harcama Tutarına Göre: En yüksek hacim 428 milyar TL ile giyim, ayakkabı ve aksesuar sektöründe. Onu 304 milyar TL ile elektronik takip ediyor.
e-Ticaretin "Hakimi" Kadınlar ve Gençler
Bakan Bolat’ın paylaştığı tüketici demografisi dikkat çekici:
-
Kadınların Gücü: e-Ticaret harcamalarının adet bazında %75’ini, hacim bazında ise %56’sını kadınlar gerçekleştiriyor.
-
Yaş Grubu: En yüksek tüketim eğilimi 25-34 yaş aralığında toplandı.
Hızlı Ticaret ve Kargo Teslimatında Hız Rekoru
-
Hızlı Ticaret: Dakikalar içinde teslimat modelini kapsayan hızlı ticaret, %55,6 büyüyerek 388 milyar liralık hacme ulaştı. Bu alanın %70’ini yemek siparişleri oluşturuyor.
-
Kargo Performansı: Teknolojik yatırımlarla ortalama teslim süresi son 2 yılda 4 saat iyileşerek 42,2 saate düştü. Siparişlerin yarısından fazlası ilk 48 saat içinde alıcıya ulaşıyor.
Yapay Zeka ve Gelecek Vizyonu
Sektörün teknolojik dönüşümü de raporun en çarpıcı maddelerinden biri oldu:
-
Yapay Zeka Kullanımı: e-Ticaret işletmelerinin %75’i süreçlerinde yapay zekadan faydalanıyor.
-
Küresel Hedef: Bakan Bolat, 3-5 Eylül'de İstanbul'da düzenlenecek Küresel e-Ticaret Zirvesi ile Türkiye'nin bölgesel bir dijital merkez olma hedefini yineledi.
Bakan Bolat, e-ihracatın geçen yıl 5,1 milyar dolar döviz kazandırdığını belirterek, Avrupa Birliği ve Körfez ülkeleriyle yeni pazarlar için görüşmelerin sürdüğünü vurguladı.
"e-Ticaret yapanların yüzde 75'i şahıs işletmesi"
Bolat, 2025'te genel e-ticarette yaklaşık 6 milyar işlem, perakende e-ticarette ise yaklaşık 2 milyar işlem yapıldığını ifade etti.
Esnafın da artık satışlarında dijital imkanları kullandığına dikkati çeken Bolat, "e-Ticaret yapanların yüzde 75'i şahıs işletmesi, yüzde 21'i limitet şirket, yüzde 4'ü anonim şirketler. Demek ki farklı ölçekteki ferdi ve kurumsal çalışmalarla e-ticaret yapanlar var." dedi.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat Bolat, e-ticaretin milli gelirdeki payının yüzde 6,9 olduğunu aktardı.
Bu kapsamda geçen yıl 634 bin işletmenin e-ticaret yaptığını belirten Bolat, bu rakamın 2023'te 559 bin, 2024'te ise 600 bin olduğunu vurguladı.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat Bolat, e-ticaret yapanların sektör dağılımına ilişkin de bilgi vererek, şöyle konuştu:
"2025 yılı e-ticaretinin yüzde 20,3'ü yemek sektöründe gerçekleşti. Yemek sektöründe tam 128 bin işletme e-ticaret yapıyor. Yaklaşık yüzde 14'ü yani 87 bin 500 işletme de giyim, ayakkabı, aksesuar sektöründe iştigal ediyor. Butik işletmelerden büyük perakende zincirlerine kadar çok geniş yelpazede giyim kuşam, ayakkabı, aksesuar firmaları, e-ticaret arenasında var. Üçüncü sırada da elektronik sektörü bulunuyor. O da yüzde 12'lik pay alıyor, 75 bin 500 işletme elektronik alanda e-ticaretle uğraşıyor."
- "e-Ticaret harcamalarının hacim bazında yüzde 56'sını kadınlar yapıyor"
Harcama dağılımı açısından bakıldığında e-ticaret hacminin en yüksek olduğu sektörün giyim, ayakkabı, aksesuar olduğunu vurgulayan Bolat, bu sektörün 428 milyar lira ile ilk sırada yer aldığını bildirdi.
Bakan Bolat, 304 milyar lira ile elektronik, 285 milyar lira ile hava yolunun da giyim, ayakkabı, aksesuar sektörünü takip ettiğini söyledi.
e-Ticaret harcamalarının cinsiyet dağılımlarına ilişkin verileri de paylaşan Bolat, "e-Ticaret harcamalarının hacim bazında yüzde 56'sını kadınlar yapıyor. Adet bazında baktığımızda harcamaların yüzde 75'ini kadınlar, yüzde 25'ini erkekler gerçekleştiriyor. Tüketim eğilimi en yüksek grup ise 25 ile 34 yaş arası." diye konuştu.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, ödemelerin 3'te 2'sinin kartlı sistemlerle yapıldığını, bu yöntemi ise sırasıyla havale/EFT ve kapıda ödemenin izlediğini ifade etti.
e-Ticarette kartla yapılan ödemelerin yüzde 64'ünün "3D Secure" güvenlik doğrulama sistemiyle gerçekleştirildiğini ifade eden Bolat, büyükşehir ağırlıklı saat ve dakikalar içinde teslimatı öngören hızlı ticaret alanında ise geçen yıl yüzde 55,6 büyümeyle 388 milyar liralık satış hacmine ulaşıldığı bilgisini verdi.
Bolat, bu alanın istihdam açısından da önemli olduğuna dikkati çekerek, "Hızlı ticaretin e-ticaretteki payı 2019'da yüzde 1,6 iken 2025'te yüzde 8,5'e yükseldi. Hızlı ticarette en önemli alan yüzde 70 ile yemek harcamaları. Yüzde 30 ile de gıda ve süpermarket takip ediyor." değerlendirmesinde bulundu. |